 |
| Trồng rau thí điểm theo cách bón phân mới tại mô hình sản xuất RAT của gia đình anh Nguyễn Văn Nam ấp Phước Hải, xã Tân Hải, huyện Tân Thành. |
Xã hội hóa qui trình sản xuất rau an toàn (RAT) nhằm từng bước đưa rau sạch đến với từng bữa ăn cho mọi nhà là mục tiêu của dự án: "Đầu tư sản xuất và kiểm tra chất lượng rau an toàn (RAT)" của tỉnh. Trong lộ trình thực hiện dự án, khâu quảng bá sản phẩm và tổ chức tiêu thụ là gian nan nhất.
Hiện nay, toàn tỉnh có 18 tổ sản xuất RAT trên tổng diện tích 70 ha. Mỗi ngày các tổ cung ứng cho thị trường19,2 tấn rau, tương đương 7.000 tấn/ năm. Về chủng loại, RAT rất phong phú với trên 26 loại: ăn lá, ăn quả và ăn củ. Việc sản xuất ra sản phẩm RAT thật ra rất dễ thực hiện đối với người nông dân. Có thể thấy rõ điều này qua số liệu kiểm tra mẫu rau bán trên thị trường từ tháng 4 đến tháng 8: có 72% mẫu đạt tiêu chuẩn. Vấn đề là làm sao để khách hàng phân biệt được đâu là rau an toàn. Để gây dựng lòng tin của khách hàng, cần phải có sự liên kết giữa ba "nhà": nhà doanh nghiệp, nhà quản lý và nhà sản xuất. Từ đó, xây dựng "kênh" tiêu thụ riêng cho RAT. Bước đầu, Chi cục Bảo vệ thực vật đã tư vấn cho hai doanh nghiệp xây dựng được mạng lưới tiêu thụ RAT: Công ty TNHH Ấn tượng vàng có cửa hàng RAT Đất Việt số 93, Nguyễn Thái Học và Công ty TNHH Thương mại & dịch vụ Thái Bình, số 30 Trương Văn Bang, TP Vũng Tàu.
Ngoài ra,UBND thị xã Bà Rịa đã thành lập cửa hàng RAT tại Trung tâm thương mại Bà Rịa do Ban Quản lý chợ Bà Rịa quản lý. Anh Nguyễn Văn Nam, tổ trưởng tổ sản xuất RAT ở ấp Phước Hải, xã Tân Hải, huyện Tân Thành cũng đang chuẩn bị mở thêm một cửa hàng tại thị trấn Long Hải. Ngoài sản lượng rau do các cửa hàng tiêu thụ, số còn lại người trồng rau tự tiêu thụ qua các bếp ăn tập thể, các đầu mối chuyên cung ứng rau cho các chợ trên địa bàn.
Có thể nói, việc tiêu thụ RAT đã có chiều hướng khả quan. Bước đầu đã xây dựng được mạng lưới tiêu thụ chuyên biệt, qua đó người tiêu dùng có thể an tâm về chất lượng sản phẩm và quen dần với việc dùng RAT. Đó là một bước thành công rất đáng khích lệ. Tuy nhiên, theo bà Phạm Thị Thúy Yến, Phó Chi cục trưởng Chi cục Bảo vệ thực vật tỉnh, vẫn còn một điều băn khoăn là mặc dù rau được bày bán tại các cửa hàng RAT có nguồn gốc rõ ràng, người tiêu dùng hoàn toàn có thể an tâm, song, để xây dựng một thương hiệu hẳn hoi thì không chỉ có thế. Từ đầu năm 2004 đến nay, Chi cục đã tiến hành 3 đợt kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật trên các mô hình trồng RAT và các cửa hàng tiêu thụ. Trên các cửa hàng, 100% mẫu đạt yêu cầu, còn tại nơi sản xuất là 85%. Qua kiểm tra, có 18/25 tổ đạt yêu cầu về an toàn chất lượng và được Sở NN&PTNT cấp giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất RAT. Giấy chứng nhận này chỉ được cấp trong thời hạn một năm nếu không đạt thì không được cấp giấy tái chứng nhận. Có nghĩa là người trồng RAT luôn luôn phải áp dụng đúng qui trình kỹ thuật và cơ quan chức năng có trách nhiệm kiểm tra định kỳ. Nhiều người trồng RAT cho rằng, để có được giấy chứng nhận này không khó lắm, nhưng vấn đề quan trọng là giữ được nó. Các cửa hàng RAT đang thực hiện việc gắn nhãn hàng hóa trên sản phẩm, ghi rõ mọi thông tin về nguồn gốc, chất lượng rau nhằm xây dựng lòng tin tuyệt đối với khách hàng. Việc này cũng có nghĩa là người sản xuất phải tự chịu trách nhiệm về chất lượng hàng hóa trước người tiêu dùng. Và khi đó RAT mới thật sự có "tên tuổi" trên thị trường.
Hướng tới mục tiêu xã hội hóa về sản xuất RAT, chuyển đổi toàn bộ diện tích trồng rau trong qui hoạch sang sản xuất theo qui trình RAT, bên cạnh việc hướng dẫn kỹ thuật cho người trồng rau, tăng cường kiểm tra dư lượng thuốc bảo vệ thực vật, thì vấn đề tiêu thụ giữ vai trò hết sức quan trọng. Với việc quản lý chất lượng nghiêm ngặt và hệ thống tiêu thụ rộng rãi, hy vọng trong thời gian tới, sẽ có nhiều địa chỉ tin cậy để người tiêu dùng hoàn toàn yên tâm cho việc sử dụng RAT trong bữa ăn gia đình.
Bài, ảnh: Huỳnh Liên