Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui

Thứ Sáu, 10/11/2017, 09:59 [GMT+7]
In bài này
.
Thái độ sống lạc quan, vui tươi có lợi cho sức khỏe. Trong ảnh: Người dân tập yoga cười tại khuôn viên tượng đài Lý Thái Tổ, Hà Nội. Ảnh: TTO
Thái độ sống lạc quan, vui tươi có lợi cho sức khỏe. Trong ảnh: Người dân tập yoga cười tại khuôn viên tượng đài Lý Thái Tổ, Hà Nội. Ảnh: TTO

Hầu như ai chẳng có lúc ngồi thừ người, tặc lưỡi: “Thời trẻ, cái gì cũng có, từ nhan sắc, thời gian, sức khỏe đến khát vọng đội đá vá trời nhưng than ôi, điều quan trọng nhất là tiền thì trong túi không một xu nào. Ngược lại khi đã về già, có đầy đủ mọi thứ nhưng oái oăm thay lại không có nhiều sức khỏe”.

Giữa tiền và sức khỏe, cái nào quan trọng hơn? Thật khó trả lời. Chỉ biết rằng, khi cơ thể “trục trặc” gì đó, dù chỉ là cảm cúm nhức đầu sổ mũi, người ta mới thấy sức khỏe là cái quý nhất. Nằm trên đống tiền, nhưng nói không ra hơi, đi đứng không nổi phải nhờ người khác dìu từng bước quả là một cực hình. Những đồng tiền khi ấy chỉ có ý nghĩa nếu nó đem lại sức khỏe. Rồi lúc ấy, người ta chợt “ngộ” ra rằng có tiền chưa chắc đã “mua” được sức khỏe.

Thân thể cường tráng, mạnh khỏe là mong muốn của nhiều người. Nhạc sĩ Trịnh Công Sơn có ca từ: “Mỗi ngày tôi chọn một niềm vui. Chọn những bông hoa và những nụ cười”. Theo tôi, ấy là người biết tận hưởng cuộc đời này. Để tâm trí thư thái, phơi phới yêu thương ắt không thể chọn những tiếng cãi vã, đôi co tục tằn, ganh ghét, tị hiềm… Nhìn một bông hoa tươi tắn, lòng ta vẫn gợi lên nhiều cảm xúc thẩm mỹ hơn là nhìn gương mặt yêu thương, dẫu là vợ mình nhưng lúc nào cũng nhăn nhó, cáu gắt.

Trong cuộc đời, ai lại không có lúc thất bại, gặp những điều không như ý? Nhưng tôi nghĩ rằng, người ta hơn nhau ở chỗ cách đón nhận như thế nào. Người thì u sầu, chìm đắm vào ảo não, người lại mạnh dạn chấp nhận để tìm cách thay đổi. Sở dĩ câu thơ của Kahlil Gibran được yêu thích bởi nó đã nói đúng khát vọng thẳm trong tâm hồn con người:

“Cảm ơn đời mỗi sớm mai thức dậy
Ta được thêm ngày nữa để yêu thương”.

Câu thơ này trích trong tập thơ Nhà tiên tri (The Prophet) xuất bản năm 1923, nhà văn Nguyễn Nhật Ánh dịch. Ai lại không ý thức, tin tưởng để vui sống mỗi ngày? Nhưng rồi, trong bộn bề công việc, có lúc không thể tránh khỏi va chạm, tranh cãi đã khiến lòng ta chùng lại. Trời đang xanh bỗng chuyển gió mây mù. Kỳ cục cho tâm lý mỗi chúng ta, có nhiều mối quan hệ đã là ruột thịt, bạn bè tri kỷ, nhưng rồi, lúc không hài lòng lập tức trong lòng dậy sóng u ám. Bao nhiêu tính tốt của họ, ta quên hết; phần “chơi được” ở họ tan biến đi, chỉ còn lại hình ảnh “không ra gì”, ta chỉ thấy sự xấu xa, đáng ghét. 

Một khi oán ghét ai đó, chính là lúc ta tự làm khổ mình vì phải gánh lấy sự bực bội, nhìn đâu cũng thấy ngao ngán, mỏi mệt. Nghĩ về điều tốt, hướng thiện, lòng ta sẽ nhẹ nhàng, có thể vui vẻ huýt sáo thong dong, ngước nhìn trời xanh mây trắng. Thi hào Nguyễn Du đã nói lên điều hiển nhiên, ai cũng thừa nhận là đúng: “Người buồn cảnh có vui đâu bao giờ”. Hết thẩy, các sự việc dù bi quan, lạc quan, nghĩ cho cùng cũng tự lòng mình mà ra. Vậy làm thế nào để giữ được sự nhẹ nhàng tâm hồn, luôn có cái nhìn thân thiện với anh em, bầu bạn?

Đọc tập sách Cõng nhau trong một cõi người (NXB Trẻ) của Hoàng Công Danh, tôi chú ý đến chi tiết: Chú tiểu Sanh (còn gọi là “điệu”) lên mười, do nặng nghiệp Tam bảo nên được cha mẹ gửi vào chùa sống với sư thầy. Ngày nọ, dọc đường lên chùa bỗng dưng mọc lên la liệt… quán nhậu! Từ đó, điệu Sanh và đạo hữu: “Đi quá một đoạn rồi nhưng vì mùi hành mỡ khiến điệu chững lại, đi chậm hơn, đến khi nghe tiếng chuông chùa, điệu mới rảo bước đi cho dứt được”. Thậm chí có lúc: “Đến ngang quán nhậu, mùi thịt hầm đã xốc ngay vào mũi. Nước bọt cứ ứa chèn ra cổ họng khiến điệu không thể niệm chú được nữa. Bước chân cũng nhấc chậm lại, nặng nề hơn”. Một ngày kia, điệu Sanh buồn buồn mếu miệng thưa với thầy: “Thầy ơi, con không đi đường đó nữa”. 

Có phải đó là giải pháp hữu hiệu nhất? 

Nếu khu phố mình đang sống không hề “văn hóa” chút nào, nhà nọ có thói xấu đổ rác bừa bãi ra đường, cho thú nuôi phóng uế bừa bãi; vợ chồng nhà kia thường chửi nhau… thì mình phải dọn đi nơi khác chăng? Do cãi cọ với đồng nghiệp, không được cất nhắc, mình tìm cách “giải thoát” bằng cách nghỉ để qua một cơ quan khác được chăng? 

Ta hãy trở lại với câu hỏi của điệu Sanh, sư thầy đã trả lời thế này: “Có một con đường ấy thôi con, chẳng thể còn lối nào khác, đi cho khéo là được”. Ta hiểu rằng, “đường đạo, đường đời chung nhau, dẫu có chỉ dẫn hay không thì điều quan trọng là do người đi mà thôi”. Đúng quá, cách nhìn nhận, giải quyết vấn đề cuối cùng vẫn do nhận thức của chính mình. 

Trên đời, không ai hoàn toàn xấu và ngược lại, “nhân vô thập toàn” mà. Nhìn thấy “điểm sáng” của người khác tưởng dễ nhưng thật ra rất khó, nếu cái tâm không khoáng đạt, khoan dung, hỉ xả. Đứng trước công chúng, vị giáo sư nọ cầm tờ giấy trắng và quẹt lên một dấu chấm đen. Ông đưa lên và hỏi người đứng gần nhất: “Anh thấy gì?”. Người này trả lời: “Một dấu chấm đen”. Ông lại tiếp tục hỏi những người khác và cũng đều nghe câu trả lời tương tự. Cuối cùng, ông nói: “Vâng, có một dấu chấm đen nhưng không ai nhìn thấy tờ giấy trắng!”.

Bài học nhẹ nhàng nhưng gợi lên nhiều suy nghĩ. 

LÊ MINH QUỐC

 
;
.