TRUYỀN THÔNG - GIÁO DỤC SỨC KHỎE:

Giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh

Thứ Năm, 12/10/2017, 20:11 [GMT+7]
In bài này
.
Cộng tác viên dân số - kế hoạch hóa gia đình tỉnh phát tờ rơi tuyên truyền cho ngư dân.
Cộng tác viên dân số - kế hoạch hóa gia đình tỉnh phát tờ rơi tuyên truyền cho ngư dân.

Các cuộc điều tra dân số - kế hoạch hóa gia đình gần đây cho thấy, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh ở nước ta đã ở mức cao, tốc độ gia tăng nhanh và ngày càng lan rộng. Với tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh như hiện nay, các chuyên gia dự báo 20 năm nữa, Việt Nam sẽ dư thừa 2,3 - 4,3 triệu nam giới, đi kèm với đó là nhiều hệ lụy. Do vậy, các cơ quan, đơn vị liên quan cần triển khai đồng bộ các giải pháp để giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh.

Kết quả điều tra dân số gần đây cho thấy, 80% các tỉnh, thành phố có tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh. Nếu cách đây 10 năm, tỉ lệ chênh lệch giới tính ở Việt Nam chỉ ngang bằng với mức độ trung bình của thế giới (cứ 100 bé gái thì có 105 đến 107 bé trai). Đến nay, tỷ số này đã là 113/100. Đặc biệt, ở khu vực thành thị, nhiều gia đình đã lựa chọn giới tính con ngay lần sinh đầu; còn khu vực nông thôn, tình trạng này chỉ xuất hiện từ lần sinh thứ hai trở đi. 

Tại tỉnh Bà Rịa-Vũng Tàu, trong những năm gần đây, tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh tuy thấp hơn bình quân chung cả nước, nhưng hiện cũng ở mức cao (110/100). Mặc dù các cấp ủy Đảng, chính quyền quan tâm chỉ đạo và ngành chức năng đã có nhiều biện pháp tuyên truyền, vận động dưới nhiều hình thức khác nhau nhằm giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, nhưng thực tế hiện nay, công tác này còn gặp nhiều khó khăn, chưa kiểm soát được. Đây cũng là một thách thức lớn đối với chương trình dân số của tỉnh trong giai đoạn hiện nay.

 Một trong những nguyên nhân dẫn tới tình trạng này là quan điểm về mô hình gia đình truyền thống, trong đó phải có con trai để nối dõi tông đường, thờ phụng tổ tiên, phụng dưỡng cha mẹ, hoặc người dân vùng biển thì gia đình phải có con trai để đi biển… Mong muốn sinh con trai đã tạo áp lực khiến các cặp vợ chồng tìm kiếm và sử dụng các dịch vụ lựa chọn giới tính, mặc dù ngành y tế đã có những qui định cấm rất chặt chẽ. 

Với tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh như hiện nay, các chuyên gia dự báo 20 năm nữa, Việt Nam sẽ dư thừa 2,3 - 4,3 triệu nam giới, đi kèm với đó là các hệ lụy như: mất tính bền vững, tăng bạo lực gia đình; tăng tệ nạn buôn bán người; hàng triệu nam giới sẽ khó lấy vợ, ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống của cá nhân, gia đình và là tai họa đối với sự phát triển bền vững của đất nước, dân tộc.

Để giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, rất cần sự vào cuộc quyết liệt của cả hệ thống chính trị. Cần có sự quan tâm lãnh đạo, chỉ đạo của các cấp ủy Đảng và sự hỗ trợ của chính quyền từ tỉnh đến cơ sở. Đây là điều kiện tiên quyết để thực hiện được mục tiêu “giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh” trên địa bàn tỉnh hiện nay. Bên cạnh đó, các cấp, các ngành cần đẩy mạnh các hoạt động thông tin, giáo dục, truyền thông cho người dân về thực trạng, nguyên nhân, hậu quả của việc mất cân bằng giới tính khi sinh; tăng cường quản lý các cơ sở cung cấp dịch vụ lựa chọn giới tính khi sinh; thực hiện nghiêm quy định cấm chẩn đoán giới tính thai nhi dưới mọi hình thức; đề cao giá trị của phụ nữ và trẻ em gái. Ngoài ra, cần nâng cao năng lực cho đội ngũ cán bộ và cộng tác viên dân số của chương trình DS-KHHGĐ, nhân viên y tế thôn, ấp về kỹ năng truyền thông, vận động tại cộng đồng để đưa những kiến thức về giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, những hệ luỵ của việc thừa nam thiếu nữ… đến với người dân.

 Đối với các tổ chức đoàn thể, theo chức năng nhiệm vụ của mình, cần tích cực phối hợp với ngành y tế đẩy mạnh các hoạt động truyền thông, giáo dục, nâng cao nhận thức cho hội viên, đoàn viên về bình đẳng giới, về những hệ lụy của mất cân bằng giới tính khi sinh và các biện pháp giảm thiểu.

Đối với bản thân người phụ nữ, cần tích cực học tập qua nhiều kênh khác nhau để nâng cao nhận thức, mở mang vốn kiến thức, sự hiểu biết và sống lành mạnh; tích cực tham gia các hội đoàn thể, tham gia sinh hoạt các câu lạc bộ, mở rộng quan hệ giao lưu sinh hoạt cộng đồng; đồng thời tuyên truyền vận động người thân trong gia đình không phân biệt con trai hay con gái…

Bác sĩ NGUYỄN VĂN LÊN

 
;
.