CHĂM SÓC, BẢO VỆ TRẺ EM:

Thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em

Thứ Năm, 05/01/2017, 22:52 [GMT+7]
In bài này
.
Diễn đàn trẻ em là một trong những mô hình đã được triển khai sâu rộng ở nhiều địa phương, góp phần thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em. Trong ảnh: Trẻ em huyện Đất Đỏ tham gia Diễn đàn trẻ em năm 2016.
Diễn đàn trẻ em là một trong những mô hình đã được triển khai sâu rộng ở nhiều địa phương, góp phần thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em. Trong ảnh: Trẻ em huyện Đất Đỏ tham gia Diễn đàn trẻ em năm 2016.

Luật Trẻ em 2016 sẽ có hiệu lực từ ngày 1-6-2017. Nội dung Luật có điểm mới, đặc biệt là quy định về quyền tham gia của trẻ em vào các vấn đề về trẻ em. Xung quanh vấn đề này, phóng viên Báo BR-VT đã có cuộc trao đổi với Ths.BS. Nguyễn Trọng An, chuyên gia cao cấp bảo vệ, chăm sóc trẻ em (BVCSTE), Bộ LĐTBXH, Phó Giám đốc Trung tâm Nghiên cứu và Đào tạo phát triển cộng đồng.

* Phóng viên: Thưa ông, ông đánh giá như thế nào về công tác BVCSTE của tỉnh BR-VT?

Ths.BS. Nguyễn Trọng An: Tại BR-VT, những năm qua, công tác BVCSTE được đặc biệt quan tâm và đã có hiệu quả nhất định. Từ năm 2007, BR-VT là địa phương đầu tiên trên cả nước thực hiện Chương trình sữa học đường. Qua đó, góp phần giảm mạnh tỷ lệ suy dinh dưỡng (SDD) thể nhẹ cân ở trẻ em dưới 6 tuổi từ 10% (năm 2006) xuống còn 1,6% và tỷ lệ SDD thể thấp còi giảm từ 4,7% (năm 2012) xuống còn dưới 2,7%. Thực hiện tiêu chí “Ngôi nhà an toàn phòng, chống tai nạn, thương tích trẻ em”, đến nay, tỉnh đã triển khai đến 131 ngàn hộ có trẻ em dưới 16 tuổi và có 102 ngàn hộ đạt tiêu chí ngôi nhà an toàn, đạt tỷ lệ 70,06%; tỷ suất trẻ em bị tai nạn, thương tích từ 250/100 ngàn trẻ em năm 2013 giảm xuống còn 160/100 ngàn trẻ em. Bên cạnh đó, từ năm 2013 đến nay, Sở LĐTBXH đã tổ chức các lớp phổ cập bơi miễn phí cho trên 5 ngàn trẻ em, phối hợp với các ban, ngành tổ chức diễn đàn “Lắng nghe trẻ em nói” cho HS các huyện, thành phố trên địa bàn tỉnh, góp phần thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em vào các vấn đề của trẻ em. Tuy nhiên, tình trạng trẻ em bị xâm hại vẫn là vấn đề nhức nhối. Trên địa bàn tỉnh vẫn xảy ra tình trạng xâm hại tình dục trẻ em. Đặc biệt, các diễn đàn trẻ em còn mang tính hình thức, chưa đi vào thực chất, ít nhiều chịu sự áp đặt của người lớn nên trẻ em chưa thực sự được nói lên tiếng nói của mình. Do đó, quyền tham gia của trẻ em chưa được phát huy một cách hiệu quả, thiết thực.

* Luật Trẻ em năm 2016 đã có nhiều đổi mới, trong đó quy định quyền tham gia của trẻ em vào các vấn đề của trẻ em. Ông có thể cho biết cụ thể hơn về quy định này?

Trước đây, trong các văn bản pháp luật về trẻ em, quyền tham gia của trẻ em gần như bị bỏ quên. Đến nay, lần đầu tiên, quyền tham gia của trẻ em đã có quy định riêng tại Luật Trẻ em 2016 và quyết định của Thủ tướng Chính phủ để triển khai cụ thể nội dung này. Đây là cơ hội để trẻ em tự tin hơn khi tham gia vào các vấn đề chính trị, xã hội và góp phần xây dựng những chương trình, dự án liên quan đến trẻ em phù hợp với các em.

Tại Luật Trẻ em năm 2016, quyền tham gia của trẻ em được quy định tại Chương V, từ Điều 74 đến Điều 78. Theo đó, Điều 74 Luật Trẻ em 2016 quy định các vấn đề sau đây về trẻ em hoặc có liên quan đến trẻ em phải có sự tham gia của trẻ em: Xây dựng, triển khai chính sách, chương trình, văn bản quy phạm pháp luật; quyết định, hoạt động của nhà trường, cơ sở giáo dục, cung cấp dịch vụ bảo về trẻ em; áp dụng biện pháp BVCSTE. Điều 75, 76 quy định về bảo đảm quyền tham gia của trẻ em trong gia đình, nhà trường và các cơ sở giáo dục khác. Điều 77 quy định, tổ chức đại diện tiếng nói, nguyện vọng trẻ em là Trung ương Đoàn. Tổ chức này có nhiệm vụ tổ chức lấy ý kiến, kiến nghị của trẻ em thường xuyên và định kỳ; lắng nghe, tiếp nhận và tổng hợp ý kiến của trẻ em; chuyển kiến nghị của trẻ em tới cơ quan chức năng để giải quyết theo thẩm quyền; theo dõi việc giải quyết và phản hồi; hàng năm báo cáo Ủy ban phụ trách lĩnh vực trẻ em của Quốc hội và Bộ LĐTBXH về việc thực hiện trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức liên quan trong việc xem xét, giải quyết kiến nghị của trẻ em. Điều 78 quy định trách nhiệm của các cơ quan, tổ chức, gia đình, cá nhân trong việc bảo đảm để trẻ em tham gia vào các vấn đề của trẻ em.

* Theo ông, việc thực hiện quyền tham gia của trẻ em còn gặp những khó khăn gì và làm thế nào để thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em?

Hiện nay, việc thực hiện quyền tham gia của trẻ em còn gặp phải không ít khó khăn. Trước hết, kỹ năng làm việc với trẻ em của các ban, ngành, đội ngũ làm công tác BVCSTE còn hạn chế; các hình thức để trẻ em tham gia, bày tỏ ý kiến, nguyện vọng của mình vừa thiếu vừa yếu. Bên cạnh đó, nhận thức của xã hội về vấn đề này chưa rộng mở, sâu sắc. Ngay bản thân trẻ em cũng chưa hiểu rõ quyền tham gia của mình và chưa biết phải làm gì, làm như thế nào để thực hiện quyền này. Để khắc phục khó khăn trên, thời gian tới, các địa phương, ban, ngành cần triển khai có hiệu quả “Chương trình thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em vào các vấn đề về trẻ em, giai đoạn 2016-2020”. Chương trình tập trung vào 3 hoạt động chính, đó là: Truyền thông nâng cao nhận thức và kỹ năng thực hiện quyền tham gia của trẻ em; Nâng cao năng lực thực hiện quyền tham gia của trẻ em; Xây dựng kế hoạch và thực hiện các mô hình thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em: Diễn đàn trẻ em, thăm dò ý kiến trẻ em, Hội đồng trẻ em. Qua đó, trẻ em được nâng cao nhận thức và có kỹ năng cơ bản để thực hiện quyền tham gia. Bên cạnh đó, năng lực làm việc với trẻ em của đội ngũ làm công tác BVCSTE cũng cần được nâng lên. Có như vậy, quyền tham gia của trẻ em mới được bảo đảm dân chủ và trung thực.

* Xin cảm ơn ông!

KHÁNH CHI
(thực hiện)

;
.