Hỏi: Tôi làm việc trong một doanh nghiệp nhà nước, nay đã 55 tuổi và đã đóng bảo hiểm xã hội được 17 năm 4 tháng. Vậy tôi có được nghỉ hưu không hay phải tiếp tục đóng bảo hiểm xã hội tự nguyện? Khi nghỉ hưu, mức hưởng lương hưu được tính như thế nào?

(Bà Phan Hương Sơn, Phường Thắng Nhất, TP.Vũng Tàu)

Trả lời: Theo quy định tại Điều 51 Luật BHXH thì bà chưa đủ năm đóng BHXH để được hưởng chế độ hưu trí. Theo khoản 1, điều 2, Nghị định 152/2006/NĐ-CP Trường hợp nếu đã hết tuổi lao động và chưa đủ 20 năm đóng BHXH để hưởng chế độ hưu trí thì được hưởng trợ cấp một lần. Trường hợp của bà, đủ 55 tuổi nhưng mới có 17 năm đóng BHXH nên bà chỉ được hưởng trợ cấp một lần.

Kể từ năm 2008, chế độ BHXH tự nguyện bắt đầu thực hiện. Theo đó, những trường hợp nam đủ 60 tuổi, nữ đủ 55 tuổi nhưng thời gian đóng BHXH còn thiếu không quá 5 năm so với thời gian quy định để đủ điều kiện hưởng chế độ hưu trí, thì được đóng tiếp cho đủ 20 năm để được hưởng chế độ hưu trí. Theo quy định trên, bà có thể đóng BHXH tự nguyện thêm 2 năm 8 tháng cho đủ 20 năm để được hưởng lương hưu hàng tháng.

Người tham gia BHXH tự nguyện trước đó tham gia BHXH bắt buộc và bảo lưu thời gian đóng BHXH bắt buộc, thì thời gian làm cơ sở tính hưởng chế độ hưu trí là tổng thời gian đã đóng của hai loại hình BHXH. Người tham gia BHXH tự nguyện tự lựa chọn mức đóng, thấp nhất bằng mức lương tối thiểu chung, cao nhất bằng 20 tháng lương tối thiểu chung.

Đối với người lao động thuộc đối tượng thực hiện chế độ tiền lương do Nhà nước qui định mức bình quân của tiền lương tháng đóng BHXH để tính lương hưu được quy định tại mục 4, Điều 59 như sau: Đối với ngưòi lao động tham gia BHXH trước ngày 1-1-1995 thì tính bình quân của tiền luơng tháng đóng BHXH của 5 năm cuối trước khi nghỉ hưu; tham gia BHXH từ ngày 1-1-1995 đến ngày 31-12-2000 thì tính bình quân của 6 năm cuối; từ ngày 1 -1- 2001 đến 31-12-2006 thì tính bình quân của 8 năm cuối; từ 1-1- 2007 trở đi thì tính bình quân của của 10 năm cuối.

Theo Điều 71 Luật BHXH thì mức lương hưu hàng tháng được tính bằng 45% mức bình quân thu nhập tháng đóng bảo hiểm xã hội tương ứng với 15 năm đóng bảo hiểm xã hội, sau đó cứ thêm mỗi năm đóng bảo hiểm xã hội thì được tính thêm 2% đối với nam và 3% đối với nữ; mức tối đa bằng 75%. Theo đó, nếu bà đóng BHXH đủ 20 năm thì tỷ lệ lương hưu hàng tháng được hưởng là: 45% + (5 x 3%) = 60% mức bình quân tiền lương, tiền công và thu nhập tháng đóng BHXH.

Theo đó, nếu bà tiếp tục đóng BHXH tự nguyện cho đủ 20 năm thì khi nghỉ hưu, mức lương hưu được hưởng hàng tháng được tính là 60% mức bình quân tiền lương, tiền công và thu nhập tháng đóng BHXH của 2 loại hình BH trên.

M. Ngọc