Điên điển nơi triền suối

Thứ Sáu, 09/12/2016, 09:40 [GMT+7]
In bài này
.
Minh họa của MINH SƠN.
Minh họa của MINH SƠN.

An trồng những cây điên điển trên mảnh đất trắng cằn cỗi, ven con suối sau nhà. Đó là giống cây mà An mang từ Bến Tre lên Ea Súp, vùng biên của tỉnh Đắklắk từ ngày mới đặt chân lên vùng đất này theo diện di dân làm kinh tế mới. An tự hỏi mình, số phận con người là do con người tạo ra hay ông trời sắp đặt? An đã hỏi nhiều lần lắm, nhưng An vẫn không trả lời được câu hỏi đó. Ai đã sắp đặt cuộc đời cho cô?

***

Ngày đi, An muốn mang gần như tất cả những cây trái quê mình lên trồng trên vùng đất này, nơi rừng rú còn hoang vu, chỉ có những trạm biên phòng canh giữ biên giới. An mơ mộng về những mảnh vườn xanh mướt cây trái, những vườn bưởi, vườn dừa ngút mắt. Nghe lệnh đi kinh tế mới, An cảm giác như hồi sinh, như được sống lại. An nghĩ mình bỏ lại cái khổ cực sau lưng, cùng chồng và con đi với sự háo hức tột cùng.

Cái chòi gỗ được dựng lên giữa vùng đất hoang vu. Hàng xóm cách nhau cả cây số mới có một nhà. Nhờ các chiến sĩ biên phòng giúp sức, gia đình An cũng có chỗ chui ra chui vào. Trước mắt An là rừng, đúng như những gì An nghĩ và An lại mơ đến màu xanh của vườn hoa màu, cây ăn trái...

Đến mùa tựu trường, chồng An dắt con ra trung tâm xã nhập trường và tranh thủ mua cho con vài bộ quần áo mới, sắm cho con chiếc cặp, thêm vài bộ quần áo cho An nữa. Chồng giành phần vì mai là sinh nhật An, anh ấy muốn tự tay chọn quà cho An. Cái hạnh phúc ngọt ngào trong nghèo khó, An nghe lòng mình rưng rưng. Mưa rơi hơi nặng hạt, An ngồi nhìn mưa mà lòng bồn chồn, thỉnh thoảng như đau nhói lên trong ngực. Quãng đường đất năm cây số ra trung tâm xã mưa xuống thì lầy lội khó đi. An ngồi trấn an mình nhiều lần, không sao đâu, chồng An sẽ chở thằng nhỏ về đến nhà thôi, anh ấy khỏe lắm. Nhưng rồi chờ mãi, An chịu không nổi những cái nhói ở tim mình, cô quyết định đi đón chồng và con. An cứ vừa đi vừa chạy để rút ngắn quãng đường mà sao càng đi An cảm thấy nó càng dài ra.

Trung tâm xã kia rồi, sao lại đông người thế kia. Nhưng... nhưng... sao thế này? An quỵ xuống. Con và chồng An đâu, An níu áo từng người An hỏi, chồng và con tôi đâu? Người ta nói, anh ấy đi xe đạp nhưng vì đường trơn nên trượt té, không may gặp đúng lúc chiếc xe tải đi qua... Giờ, họ đang ở trạm xá để chờ người thân. An hét lên, tại sao lại là chờ người thân, tại sao không phải là ở đó để được cứu chữa, tại sao? An không nhớ mình đã đến được trạm xá xã bằng cách nào. An ngất đi, An không kịp kéo những tấm vải trắng đang phủ lên hai chiếc băng ca…

Ngồi trong đám tang chồng và con mình, An không còn đủ sức kêu gào hay khóc lóc. Trong đầu An chỉ nghĩ mình có thể chết theo họ được không? Nhà An bây giờ chỉ có bóng những chiếc áo xanh biên phòng. Họ đến viếng và lo việc tổ chức tang lễ cho chồng và con An. Thỉnh thoảng Hoài, đồn phó đồn biên phòng lại liếc qua vào chỗ An ngồi, để chắc chắn rằng cô còn sống. Trong mắt Hoài, có cả nỗi đau của An.

Một tháng, rồi hai tháng lầm lũi sống, An nghe cơ thể mình ngày càng nặng nề, soi vào chiếc gương mờ mờ của cái tủ cũ, An thấy bụng mình sao to hơn. An ra trạm xá khám. Cô y tá trạm xá nói An có thai năm tháng rồi. Lần nữa An không thở được. Cũng chính trong cái trạm xá này, lần đầu An đến để chứng kiến cảnh mất người thân, lần thứ hai, là để biết rằng mình vẫn còn một mầm sống, An bật khóc, cám ơn chồng mình, dù anh đã ra đi, vẫn để lại cho An một niềm vui.

Giờ đây, An đã thôi một mình!

***

An cuốc xới quanh ngôi nhà để trồng rau, hay trồng bất cứ thứ gì có thể gieo xuống. Nhưng chỉ có mồ hôi của An đổ xuống, không có hạt nào nảy mầm vì trời không cho một hạt nước nào. An mặc kệ, cô mang gàu xuống suối xách lên, đổ xuống đất, đất khô rang, biết bao nhiêu nước cho vừa. Mỗi lần mang được một gàu nước lên, bụng An trì xuống, cô ngồi xuống để thở, nghe mầm sống chòi đạp liên hồi, vậy thôi mà khỏe, vậy thôi mà vui.

Hoài giật cái gàu từ tay An:

- Em sắp sinh, những việc này, để anh làm!

An nhìn Hoài không chớp mắt, màu xanh áo lính của anh nhanh như thoắt đi qua đám cỏ dại, đi qua đường mòn rồi khuất mất. Hoài là người đầu tiên đón gia đình An lên vùng đất này, anh cũng là người chỉ đạo anh em trong đồn biên phòng dựng nhà cho An, giúp đỡ An trong mọi thứ. Đồn mổ thịt heo, những con heo được lính nuôi, Hoài cắt sang cho An một miếng. An lắc đầu thì Hoài bảo “chia đều cho dân mà, lo gì!”.

Hoài ngoài bốn mươi, là sĩ quan lâu năm nhất ở đồn biên phòng này, chưa vợ con. An mang ơn Hoài. Từ trong sâu thẳm lòng mình, An coi Hoài như thần tượng, chỉ dám tỏ lòng biết ơn và giữ một khoảng cách nhất định. Nhưng Hoài thì khác, anh đến nhà An thường xuyên hơn để giúp cô những công việc nặng nhọc, vì sắp đến ngày sinh, An đã bắt đầu đi lại nặng nề. Hoài sợ An chuyển dạ thì một mình An biết kêu ai. Tự dưng Hoài cứ lo lắng, ngày nào không ghé cũng phải đi ngang nhà để nhìn thấy An, để biết mọi chuyện vẫn ổn, thì sau khi về đồn, Hoài mới ngủ được. Mấy chục hộ dân ở quanh khu vực này trở thành máu thịt của Hoài rồi, An cũng vậy thôi, An cũng là máu thịt của anh rồi, còn ai ở vùng đất khô cằn đá sỏi này đáng thương và đơn độc hơn An?

Ven triền suối sau lưng nhà An, Hoài cuốc đất mỗi ngày một ít cho đất tơi ra. An nói, thôi để em gieo hạt điên điển, nó là loại cây có thể sống ở bất cứ môi trường nào, biết đâu rồi mùa mưa lại bội thu. An lạc quan, chỉ nói vậy thôi mà trước mắt An hiện lên cả rừng hoa vàng. Trước mắt An là những mùa nước nổi chèo ghe đi hái bông điên điển dọc triền sông, là những nồi cá linh kho bông điên điển thơm nức mũi, là những nồi lẩu nghi ngút khói và tiếng cười trong vắt thuở xa xôi. Nghĩ lung tung rồi An rớt nước mắt, Hoài ngưng tay cuốc, ngó lại, quệt mồ hôi cười:

- An lo gì, tôi còn khỏe.

An bỗng bật cười. Ừ, sao mình khóc chi vậy, Hoài lại nghĩ mình đang thương cho anh ấy.

Hoài trằn trọc mãi không ngủ được, tới khi gà vừa gáy thì anh vội vã nổ xe đi. Nhà An khóa cửa ngoài, anh chạy thẳng ra trạm xá. Hoài biết mà, An đã đến ngày sinh. Xe anh chạy trên con đường đất lố nhố ổ gà ổ voi khiến anh chúi nhụi mấy lần. Vừa đến trạm xá, không kịp lấy chìa khóa xe, anh ào vào nhà sanh, anh nghe tiếng thét của An, anh nghe rõ đến cả nhịp tim An đang đập, nghe lồng ngực mình muốn nổ tung ra. Hoài không biết nữa, hình như anh đã yêu An mất rồi.

Rồi tiếng trẻ con khóc ré lên, Hoài hai tay ôm mặt, bật khóc. Anh khóc tu tu như chính mình vừa vượt qua cơn đau. Y tá bế đưa nhỏ ra ngoài, Hoài đứng phắt dậy, đưa tay ra đón lấy. Cô y tá ngỡ ngàng nhìn Hoài:

- Đồng chí...

Hoài xua tay, ôi, cái mắt cái mũi cái miệng của An, từng nét trên gương mặt này của An. Anh áp thằng bé vào ngực mình, tim Hoài đập rộn ràng, cứ vậy mà nước mắt anh rơi.

***

Bông điên điển đã nở vàng trên triền suối, An không còn múc từng gàu nước để gánh lên, Hoài đã đặt dưới đó cho cô một máy bơm nhỏ, chỉ cần gạt cầu dao thì nước đã được đưa về tận vườn mình. An nghĩ, đời An, cũng như những cây điên điển quê nhà, ném đâu cũng sống được, khắc nghiệt đến đâu cũng nở hoa. Ông trời hay bản thân mình tự tạo nên số phận cho mình, An không biết chắc. Cô chỉ biết, sau những bão giông, An thấy cuộc đời mình đã nhẹ nhàng hơn nhiều.

Thằng bé đang chạy nhảy ngoài sân, nghe tiếng xe, nó mừng rỡ reo lên:

- Ba Hoài, ba Hoài về rồi!

Trên tay Hoài là miếng thịt heo và mớ lá chuối, tay kia là nếp là đậu... Ừ thì bánh tét, ừ thì bánh chưng. Tết đến rồi đó. An nhìn miếng thịt heo trên tay Hoài, Hoài cười, phân bua:

- Đồn chia đều cho dân ăn Tết nhé!

An đón mớ đồ lỉnh kỉnh trên tay Hoài rồi đi vào nhà. Hoài nhìn theo dáng An, mỉm cười hạnh phúc. Anh bế thằng nhỏ lên vai, xoay nó một vòng, khiến thằng nhỏ cười nắc nẻ. Mùa xuân ở trên vai Hoài chớ đâu, mùa xuân trong nụ cười của An chớ đâu, mùa xuân trong chái bếp kia chớ đâu. Và mùa xuân không cần mai vàng nữa, mà mùa xuân của Hoài là những bông điên điển nở vàng giữa bạt ngàn rừng núi, bất kể mưa nắng khô hạn, nở từ quê hương và giấc mơ của An.

Truyện ngắn của NGUYỄN ANH ĐÀO

;
.