Rác từ trong ý thức

Thứ Sáu, 10/03/2017, 22:23 [GMT+7]
In bài này
.

5 giờ 45 phút sáng ngày thứ 6 (3-3-2017), một phụ nữ chở con đi học bằng xe máy từ phía trên núi Lớn (TP. Vũng Tàu) chạy xuống. Đến gần thùng rác trên đường Viba, sau lưng trường THCS Duy Tân, người phụ nữ chạy chậm lại và dáo dác nhìn quanh. Thấy một người dân nhà ở gần đó đang nhìn theo, người phụ nữ đành phải chạy thêm một đoạn nữa rồi thẳng tay vứt túi rác vào lề đường cách thùng rác khoảng 30m và rồ ga chạy mất.

Cũng trong ngày 3-3, vào khoảng 12 giờ đêm, một người đàn ông đi xe máy từ trên núi Lớn chạy đến vứt rác ngay chân thùng rác nằm sau lưng trường THCS Duy Tân.

Không thể hiểu được lý do vì sao họ lại có thể vứt rác xung quanh thùng đựng rác trong khi thời gian để bỏ được rác vào thùng chỉ tiêu tốn thêm chưa tới 1 phút!

Ngày qua ngày, hành vi vứt rác bừa bãi của người dân sống trên núi Lớn lặp đi lặp lại và hậu quả là xung quanh các thùng rác, lề đường, bụi cây trên đường Viba trở thành những bãi rác. Mặc dù cứ cách vài ngày, công nhân Công ty CP Dịch vụ Môi trường và Công trình Đô thị Vũng Tàu thu dọn rác ở trong và xung quanh các thùng rác nhưng những đống rác vẫn luôn xuất hiện, bốc mùi hôi thối. Có một nghịch lý là cách đây khoảng 3 năm, các Đoàn phường 1, phường 4, phường Thắng Nhì và 1 đơn vị dầu khí xây 6 thùng rác công trình thanh niên đặt dọc tuyến đường Viba với mục đích để người đi leo núi có thùng bỏ rác, không vứt rác bừa bãi. Nhưng với tình trạng xung quanh thùng rác là những túi rác bốc mùi hôi thối thì chẳng có người đi leo núi nào dám tới gần để bỏ rác vào thùng.

Không riêng gì đường Viba, ven các tuyến đường 3 Tháng 2 (QL51C cũ), 2 Tháng 9 (QL51B cũ) vẫn có những bãi rác bốc mùi hôi thối làm người đi đường phải bịt mũi mỗi khi chạy ngang qua những bãi rác này. Ở các địa phương khác cũng xảy ra tình trạng tương tự như vậy. Ven tuyến đường từ cầu Cửa Lấp đến vòng xoay Phước Tỉnh, ven QL55 qua huyện Đất Đỏ, Xuyên Mộc, ven QL56 qua huyện Châu Đức, vẫn có những bãi rác từ nhỏ đến to. Những bãi rác này nằm ở nơi có ít nhà dân ở ven đường. Vậy rác ở đâu ra? Rác của những hộ dân sống cách nơi họ vứt rác không xa nhưng đủ xa để gia đình họ không phải chịu mùi hôi thối bay thẳng vào bữa cơm của gia đình họ. Rõ ràng, rác từ trong ý thức người dân.

Hiện nay, trên các tuyến đường đều có người đi thu gom rác sinh hoạt tận nhà người dân với giá khoảng 30 ngàn đồng mỗi tháng, nghĩa là mỗi ngày chỉ phải bỏ ra 1 ngàn đồng. 30 ngàn đồng bằng 1 tô phở hoặc 2 ổ bánh mì thịt. Nhưng không phải hộ dân nào cũng chịu bỏ ra 30 ngàn đồng để trả tiền dịch vụ thu gom rác hàng ngày. Họ không muốn mất số tiền này nhưng lại muốn nhà họ sạch rác, thơm tho nên mang rác đi vứt ở nơi khác. Có lẽ, 30 ngàn đồng với họ là một số tiền rất lớn. Nhưng nếu suy nghĩ một cách thấu đáo, họ mất rất nhiều. Họ phải lén lén lút lút, canh những khung giờ vắng người qua lại, thấy có người là chạy qua rồi vòng lại vứt, tốn tiền xăng để chạy xe máy đi vứt rác bừa bãi.

Từ ngày 1-2-2017, Nghị định 155/2016/NĐ-CP quy định về xử phạt hành chính trong lĩnh vực môi trường có hiệu lực thi hành. Nghị định này quy định rõ hành vi vứt rác thải sinh hoạt trên vỉa hè, đường phố và hệ thống thoát nước thải đô thị bị phạt 5-7 triệu đồng. Thẩm quyền xử phạt những hành vi vi phạm môi trường là UBND các cấp, công an xã, phường, thị trấn và cán bộ trật tự công cộng đang thi hành nhiệm vụ liên quan đến bảo vệ môi trường tại các khu đô thị, khu chung cư, thương mại, dịch vụ hoặc nơi công cộng; cán bộ, công chức, viên chức thuộc Ban quản lý rừng, Ban quản lý các vườn quốc gia… Nhưng thực tế, Nghị định này vẫn chưa được thực thi có hiệu quả, vẫn còn những hộ dân vứt rác sinh hoạt không đúng nơi quy định.

Để ngăn chặn hành vi vứt rác bừa bãi, tôi cho rằng việc đầu tiên là phải tìm hiểu thông tin, xác định hộ dân nào chưa đăng ký dịch vụ thu gom rác sinh hoạt hàng ngày bằng nhiều kênh. Đó là hỏi người đi thu gom rác sinh hoạt hàng ngày, tổ trưởng tổ dân cư và những hộ dân sống xung quanh. Khi đã xác định được hộ dân nào chưa đăng ký dịch vụ thu gom rác thì cán bộ cấp phường, cấp khu phố, tổ trưởng tổ dân cư đến tuyên truyền, nhắc nhở và yêu cầu gia đình đó đăng ký dịch vụ thu gom rác sinh hoạt hàng ngày. Nếu họ cố cãi là không vứt rác bừa bãi thì hỏi xem họ để tiêu hủy rác ở đâu, tiêu hủy như thế nào hay là nhà họ không có rác thải sinh hoạt trong khi gia đình họ vẫn có nhu cầu ăn, uống hàng ngày? Với lý lẽ đó, chắc rằng họ phải thừa nhận hành vi vứt rác bừa bãi.

Biện pháp nữa tuy tốn thời gian, công sức và kinh phí nhưng chính quyền cấp phường cần thực hiện và phải thực hiện đồng bộ ở tất cả các phường, xã, thị trấn. Đó là trang bị máy quay phim, chụp hình và lập đội đi mật phục, bắt quả tang những người vứt rác không đúng nơi quy định để xử phạt. Cần theo dõi, mật phục tại những điểm mà người dân thường vứt rác trong thời gian liên tục từ 7 đến 10 ngày. Khi đó nếu không vứt rác được vì bị giám sát, họ phải để rác trong nhà gia đình, mà rác càng để lâu càng bốc mùi và gia đình họ không thể sống chung với mùi hôi thối của rác trong khoảng thời gian dài. Sau khi đã xử phạt, cấp phường có thể thực hiện việc thông tỉnh công khaicác hộ bị xử phạt về hành vi vứt rác đến các hộ dân trong tổ dân cư. Đến lúc này, gia đình họ sẽ biết cần phải thay đổi nhận thức, chấm dứt hành vi vứt rác không đúng nơi quy định.

NGỌC NGUYỄN

;
.