Thực hiện luật trách nhiệm bồi thường của nhà nước: Sai một ly… bồi thường tiền tỷ

Thứ Năm, 10/08/2017, 23:20 [GMT+7]
In bài này
.
Thi hành công vụ trong lĩnh vực đất đai là vấn đề khó khăn, nhạy cảm, dễ phát sinh trách nhiệm bồi thường của CBCC. Trong ảnh: Công dân làm thủ tục hành chính về đất đai tại bộ phận một cửa của huyện Châu Đức.
Thi hành công vụ trong lĩnh vực đất đai là vấn đề khó khăn, nhạy cảm, dễ phát sinh trách nhiệm bồi thường của CBCC. 
Trong ảnh: Công dân làm thủ tục hành chính về đất đai tại bộ phận một cửa của huyện Châu Đức.

Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (TNBTCNN) số 35/2009/QH12 quy định rõ việc bồi thường của Nhà nước cho cá nhân, tổ chức bị thiệt hại do người thi hành công vụ gây ra trong hoạt động quản lý hành chính, tố tụng, thi hành án. Trên địa bàn BR-VT, đã có trường hợp cá nhân được Nhà nước bồi thường với số tiền hơn 4,5 tỷ đồng. Điều này cho thấy, quyền lợi chính đáng của người dân được pháp luật coi trọng và bảo vệ.

XÁC NHẬN SAI, BỒI THƯỜNG TIỀN TỶ

Ngày 18-5-2017, UBND TP.Vũng Tàu đã ban hành quyết định bồi thường thiệt hại cho gia đình vợ chồng ông Trần Ánh Sáng và bà Lê Thị Kim Kha (ngụ số 926/13, đường 30-4, phường 11, TP.Vũng Tàu) với tổng số tiền hơn 4,5 tỷ đồng. Việc bồi thường thực hiện theo quy định Luật TNBTCNN. Lý do bồi thường liên quan đến việc xác nhận của UBND TP.Vũng Tàu đối với diện tích đất chuyển nhượng của ông Lê Văn Niên cho Công ty TNHH Minh Phụng không đúng quy định pháp luật, trong đó có 2.000m2 đất của ông, bà Trần Ánh Sáng - Lê Thị Kim Kha.

Cụ thể sự việc trên như sau: Trước đây, cha mẹ của ông Ánh Sáng có làm thủ tục chuyển nhượng cho Công ty TNHH Minh Phụng diện tích đất 3.000m2. Tuy nhiên, cơ quan quản lý Nhà nước của TP.Vũng Tàu trong quá trình giải quyết thủ tục đất đai lại xác nhận chuyển nhượng toàn bộ diện tích đất là 5.000m2 cho Công ty TNHH Minh Phụng, bao trùm lên cả phần đất 2.000m2 của gia đình ông Sáng (phần diện tích thuộc quyền sử dụng của gia đình ông Sáng được cha mẹ chuyển nhượng). Sau đó, Công ty TNHH Minh Phụng được cấp giấy CNQSDĐ với tổng diện tích đất 5.000m2. Thời gian sau, do Công ty TNHH Minh Phụng không còn khả năng trả nợ ngân hàng, khu đất trên đã bị ngân hàng phát mãi và đem bán đấu giá. Theo đó, phần đất 2.000m2 của ông Sáng và bà Kha đã thuộc về người khác, không thể thu hồi được. Ông Sáng đã khởi kiện đến TAND tỉnh. Qua nhiều lần xét xử, gia đình ông Sáng, bà Kha đã được bồi thường như trên.

Ông Trần Ánh Sáng bày tỏ: “Vấn đề Nhà nước bồi thường thiệt hại cho người dân do hành vi trái pháp luật của người thi hành công vụ thực hiện chứng tỏ sự công bằng, dân chủ, văn minh của Nhà nước pháp quyền. Tuy nhiên, việc bồi thường trường hợp cụ thể đối với gia đình tôi còn chậm. Theo tôi, cơ quan thẩm quyền cần sửa đổi, bổ sung, xây dựng quy trình bồi thường sao cho kịp thời, phù hợp với thiệt hại thực tế của người dân”.

Hiện nay, Sở Tư pháp cũng đang tiếp nhận đơn của hộ kinh doanh bánh trung thu Hương Trầm (tổ 8, QL55, khu phố Long Bình, TT. Long Điền, huyện Long Điền) yêu cầu Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh bồi thường thiệt hại theo quy định Luật TNBTCNN với số tiền 314 triệu đồng. Bởi chủ tiệm bánh Hương Trầm cho rằng mình bị thiệt hại trong hoạt động kinh doanh, từ việc Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm cấp giấy công bố nhãn hiệu hàng hóa trễ hạn. Do đó, hiệu bánh Hương Trầm bị người kinh doanh khác nhái thương hiệu bán phá giá trên thị trường. Vụ việc đang được các cơ quan chức năng xem xét giải quyết. Theo Sở Tư pháp, đối với vụ việc này, nếu quá trình xem xét thấy các dấu hiệu sai phạm từ phía cơ quan quản lý Nhà nước thì Sở Tư pháp sẽ đề nghị bồi thường cho người dân theo đúng quy định.

Chủ nhân tiệm bánh trung thu Hương Trầm (tổ 8, QL55, khu phố Long Bình, TT. Long Điền, huyện Long Điền) đang yêu cầu Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh bồi thường thiệt hại.
Chủ nhân tiệm bánh trung thu Hương Trầm (tổ 8, QL55, khu phố Long Bình, TT. Long Điền, huyện Long Điền) đang yêu cầu Chi cục An toàn vệ sinh thực phẩm tỉnh bồi thường thiệt hại.

LỢI ÍCH CỦA NGƯỜI DÂN ĐƯỢC BẢO VỆ

Bà Trần Thị Bạch Huệ, Trưởng Phòng Hành chính tư pháp, Sở Tư pháp cho biết, Luật TNBTCNN quy định trách nhiệm bồi thường thiệt hại do người thi hành công vụ gây ra, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của người bị thiệt hại, làm tăng lòng tin của người dân vào Nhà nước, khẳng định nguyên tắc dân chủ, bình đẳng về quyền con người, quyền công dân, quyền lợi hợp pháp của tổ chức, cá nhân. Từ đó, tạo môi trường phát triển xã hội ổn định, là nhân tố thu hút sự quan tâm đầu tư phát triển kinh tế - xã hội của các tổ chức kinh tế trong và ngoài nước.

Theo đánh giá của UBND tỉnh, sau hơn 7 năm thực hiện Luật TNBTCNN, các cấp, các ngành của tỉnh đã tổ chức triển khai kịp thời, đồng bộ, toàn diện, góp phần đưa các quy định của luật vào cuộc sống; nâng cao trách nhiệm của CBCCVC và lãnh đạo các cơ quan, đơn vị trong thực thi công vụ. Việc tuyên truyền, phổ biến văn bản pháp luật về trách nhiệm bồi thường của Nhà nước đã có tác động tích cực, góp phần tạo dựng niềm tin tốt hơn của nhân dân đối với chính quyền các cấp, được nhân dân đồng tình, ủng hộ và nâng cao ý thức chấp hành pháp luật. Công tác triển khai bước đầu cũng đã có những chuyển biến mang tính cơ bản, tính dân chủ trong cơ quan Nhà nước và cơ sở ngày càng được nâng lên. 

Tuy nhiên, quản lý Nhà nước về công tác bồi thường Nhà nước là một nhiệm vụ phức  tạp, đòi hỏi cần có một đội ngũ công chức chuyên trách, có chuyên môn, nghiệp vụ cơ bản, được đào tạo, tập huấn chuyên sâu. Nhưng hiện nay, đa số công chức phụ trách công tác bồi thường Nhà nước của các cơ quan, đơn vị trên địa bàn tỉnh chủ yếu là kiêm nhiệm, dễ thay đổi, chưa được đào tạo, bồi dưỡng về kỹ năng, nghiệp vụ bồi thường Nhà nước nên trong quá trình triển khai thực hiện còn nhiều lúng túng, khó khăn.

Trong khi đó, giải quyết bồi thường của Nhà nước là một công tác liên quan thiết thực đến quyền lợi của người dân, cũng như của các cơ quan Nhà nước và phải thực hiện theo một trình tự, thủ tục chặt chẽ, đòi hỏi đối với CBCCVC được giao nhiệm vụ không chỉ có kiến thức pháp luật về trách nhiệm bồi thường, mà còn cả nhiều lĩnh vực pháp luật khác có liên quan như khiếu nại, tố cáo, tố tụng hành chính và các lĩnh vực quản lý chuyên ngành khác. Vì vậy, UBND tỉnh đã đề nghị Bộ Tư pháp thường xuyên tổ chức các lớp tập huấn nghiệp vụ về bồi thường Nhà nước cho các địa phương, hoặc chỉ đạo việc triển khai tập huấn nghiệp vụ dưới những hình thức phù hợp, đưa Luật TNBTCNN đi vào thực tiễn cuộc sống.

Bà Trần Thị Bạch Huệ cho hay, nhằm bảo đảm kinh phí bồi thường kịp thời chi trả cho người dân bị thiệt hại về hành vi của người thi hành công vụ, UBND tỉnh đã đề nghị quy định kinh phí bồi thường ở Trung ương do Bộ Tư pháp quản lý, ở địa phương (cấp tỉnh, huyện, xã) do Sở Tư pháp thống nhất quản lý. Hàng năm, Sở Tư pháp có trách nhiệm dự toán kinh phí trình cấp có thẩm quyền phê duyệt. Đồng thời, cơ quan chức năng cần nghiên cứu, áp dụng cơ chế bảo hiểm trách nhiệm công vụ, nhất là đối với CBCCVC thực thi công vụ trong lĩnh vực nhạy cảm, dễ phát sinh trách nhiệm bồi thường.

NÂNG CAO TRÁCH NHIỆM TRONG THI HÀNH CÔNG VỤ

Để thực hiện tốt Luật TNBTCNN, yêu cầu các sở, ban, ngành, UBND các huyện, thành phố tiếp tục tổ chức triển khai thực hiện Chỉ thị số 1565/CT-TTg của Thủ tướng Chính phủ về triển khai thi hành Luật TNBTCNN, qua đó, nâng cao nhận thức về mối quan hệ bình đẳng, dựa trên pháp luật giữa CBCC với công dân và các tổ chức; nâng cao trách nhiệm của CBCC trong thi hành công vụ, trau dồi đạo đức nghề nghiệp nhằm xây dựng đội ngũ CBCC có phẩm chất, năng lực công tác tốt, nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý Nhà nước, xây dựng pháp chế xã hội chủ nghĩa, góp phần hoàn thành nhiệm vụ phát triển kinh tế-xã hội của địa phương.

(Đồng chí Nguyễn Thanh Tịnh, Phó Chủ tịch UBND tỉnh)


Người thi hành công vụ có lỗi gây ra thiệt hại có nghĩa vụ hoàn trả cho ngân sách Nhà nước một khoản tiền mà Nhà nước đã bồi thường cho người bị thiệt hại theo quyết định của cơ quan có thẩm quyền. Người thi hành công vụ ngoài việc phải hoàn trả khoản tiền cho Nhà nước đã bồi thường,  tùy theo tính chất, mức độ vi phạm còn phải bị xử lý kỷ luật hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự theo quy định của pháp luật.

Việc hoàn trả có thể được thực hiện một lần hoặc nhiều lần. Trường hợp việc hoàn trả được thực hiện bằng cách trừ dần vào lương hàng tháng của người thi hành công vụ, thì mức tối thiểu không dưới 10% và tối đa không quá 30% thu nhập từ tiền lương hàng tháng.

(Trích Điều 56 và Điều 62 Luật TNBTCNN năm 2009) 

Bài, ảnh: PHƯƠNG ANH

;
.