Quỹ hỗ trợ việc làm: Nguồn vốn tốt chưa được DN tận dụng

Thứ Hai, 17/07/2017, 22:48 [GMT+7]
In bài này
.
Đoàn kiểm tra vay vốn từ Quỹ Quốc gia về việc làm của Sở LĐTBXH kiểm tra tình hình sử dụng nguồn vốn vay của một hộ dân tại TP. Bà Rịa.
Đoàn kiểm tra vay vốn Quỹ Quốc gia về việc làm của Sở LĐTBXH kiểm tra tình hình sử dụng nguồn vốn vay của một hộ dân tại TP. Bà Rịa.

Năm 2016, hơn 7.500 dự án được hỗ trợ vay vốn với số tiền gần 199 tỷ đồng từ Quỹ Quốc gia về việc làm, giúp hàng ngàn lao động và cơ sở sản xuất, kinh doanh phát triển kinh tế. Tuy nhiên, số cơ sở sản xuất, kinh doanh vay vốn chỉ xấp xỉ 0,1% tổng số dự án vay, là một trong những hạn chế đối với việc hoàn thành mục tiêu giải quyết việc làm cho người lao động.

0,1% CƠ SỞ KINH DOANH TIẾP CẬN QUỸ

Sau 15 năm (từ 2002 đến nay), Chương trình cho vay vốn từ Quỹ Quốc gia về việc làm được triển khai (với nguồn vốn của Trung ương và địa phương), hàng ngàn hộ dân trên địa bàn tỉnh đã có cơ hội phát triển kinh tế với thu nhập ổn định. Theo Ngân hàng CSXH tỉnh, chỉ tính riêng năm 2016, từ nguồn vốn Trung ương và địa phương Quỹ Quốc gia về việc làm, ngân hàng đã giải ngân cho 7.507 lượt vay với tổng số tiền gần 199 tỷ đồng. Trong đó, đối tượng vay chủ yếu là các hộ dân sản xuất nông nghiệp, kinh doanh, buôn bán nhỏ (chiếm hơn 99,9%).

Từ năm 2015, Nghị định 61/2015/NĐ-CP ngày 9-7-2015 của Chính phủ về chính sách hỗ trợ tạo việc làm và Quỹ Quốc gia về việc làm (sau đây gọi tắt là Quỹ việc làm) được ban hành đã nâng mức vay gấp đôi so với trước. Riêng đối tượng là cơ sở sản xuất, kinh doanh được nâng mức vay lên 1 tỷ đồng (lãi suất ưu đãi 0,51%/tháng). Vậy nhưng, số cơ sở sản xuất, kinh doanh tiếp cận vốn từ Quỹ việc làm rất ít. Số liệu thống kê của Ngân hàng CSXH tỉnh cho thấy, năm 2016, toàn tỉnh chỉ có 6 cơ sở sản xuất, kinh doanh được hỗ trợ vay vốn từ Quỹ việc làm (xấp xỉ 0,1% trong tổng số dự án được duyệt là 7.507).

Mục tiêu chính của Quỹ về việc làm là tạo thêm nhiều việc làm cho người lao động, nhất là lao động nông thôn. Vì thế, vai trò của các cơ sở sản xuất, kinh doanh là rất quan trọng. Sự phát triển, mở rộng của cơ sở sản xuất, kinh doanh chính là “nguồn” việc làm cho lao động. Tuy nhiên, con số 0,1% cho thấy hiệu quả của chương trình chưa như kỳ vọng? Vì sao một nguồn vốn với mức lãi suất hỗ trợ tối ưu như vậy lại đang bị các cơ sở sản xuất, kinh doanh bỏ qua?

Công nhân làm việc tại cơ sở thu mua lúa, gạo của bà Võ Thị Tuyết (huyện Đất Đỏ) - một trong rất ít cơ sở đã được vay vốn Quỹ Quốc gia giải quyết việc làm.
Công nhân làm việc tại cơ sở thu mua lúa, gạo của bà Võ Thị Tuyết (huyện Đất Đỏ) - một trong rất ít cơ sở đã được vay vốn Quỹ Quốc gia về việc làm.

ĐI TÌM CÂU TRẢ LỜI

Bà Trần Thị Kim, Trưởng Phòng LĐTBXH huyện Đất Đỏ cho biết, địa phương luôn khuyến khích và tạo điều kiện cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh tạo được việc làm cho nhiều lao động. Tuy nhiên, do nguồn Quỹ còn hạn hẹp và đối tượng chính hướng đến từ trước đến nay là các hộ dân, nên phần vốn vay dành cho cơ sở sản xuất, kinh doanh ít. Hơn nữa, một trong những điều kiện quan trọng là phương án kinh doanh khả thi thì các DN vừa và nhỏ, hợp tác xã (HTX), tổ hợp tác (THT) lại ít khi đáp ứng được.

Một lý do khác khiến nguồn Quỹ việc làm chưa đến được với cơ sở sản xuất, kinh doanh chính là thông tin về chính sách chưa được phổ biến rộng rãi. Điều này dẫn đến nhiều HTX mới thành lập, có quy mô lớn, có khả năng tạo việc làm cho nhiều lao động và đủ điều kiện vay vốn nhưng chưa biết đến chương trình. Chẳng hạn, HTX Nông nghiệp - thương mại - du lịch Châu Đức (xã Đá Bạc, huyện Châu Đức) thành lập cách đây 3 tháng, chuyên chăn nuôi heo và trồng bưởi. Hiện nay, HTX này đang xây dựng đề án phát triển các điểm du lịch kết hợp nông nghiệp và cần đến 30 tỷ đồng tiền vốn. Tuy nhiên, khi đề cập đến Quỹ việc làm thì Giám đốc HTX này - ông Nguyễn Thành An -  cho biết, chưa biết đến chương trình.

Ngoài ra, theo ông Lê Văn Trương, Giám đốc Chi nhánh Ngân hàng CSXH tỉnh, nguyên nhân khiến ít cơ sở sản xuất, kinh doanh, HTX vay vốn từ chương trình, một phần còn do theo quy định hiện hành, thời gian Ngân hàng CSXH tỉnh hoàn thành việc thẩm định và UBND tỉnh xét duyệt cho vay đối với cơ sở sản xuất, kinh doanh thường kéo dài hơn nửa tháng, tạo nên tâm lý e ngại cho người vay.

“Để chương trình hỗ trợ việc làm đạt hiệu quả, chủ các cơ sở sản xuất, kinh doanh cần xây dựng dự án hoàn chỉnh với đầy đủ hồ sơ để quá trình xét duyệt từ phía Ngân hàng được diễn ra nhanh hơn. Đối với các HTX, dự án phải xác định rõ sản phẩm làm ra bảo đảm về mặt chất lượng, có nơi tiêu thụ; đồng thời phải có sự thống nhất từ phía các thành viên trong việc thế chấp tài sản riêng để bảo đảm điều kiện vay vốn từ chương trình. Nếu có bất cứ thắc mắc, khó khăn gì về thủ tục, hồ sơ vay vốn, các cơ sở sản xuất, kinh doanh, HTX có thể liên hệ trực tiếp với phía Ngân hàng CSXH để được hướng dẫn thực hiện”, ông Lê Văn Trương nói.

Năm 2017, nguồn vốn thực hiện chương trình vay vốn hỗ trợ tạo việc làm của BR-VT là hơn 441 tỷ đồng. Trong đó, nguồn vốn Trung ương là 86,8 tỷ đồng; vốn đối ứng của địa phương là 354,2 tỷ đồng. 6 tháng đầu năm 2017, Ngân hàng CSXH tỉnh đã giải ngân cho 4.839 hộ dân vay 168,4 tỷ đồng; 3 cơ sở sản xuất, kinh doanh vay 1,1 tỷ đồng. 


Cải thiện thủ tục xét duyệt

Để phát huy hiệu quả Quỹ vay vốn về việc làm, Ngân hàng CSXH tỉnh cần tăng cường hướng dẫn, cải tiến hình thức làm thủ tục, hồ sơ vay vốn đối với các cơ sở sản xuất, kinh doanh; tạo điều kiện cho các cơ sở tiếp cận với nguồn vốn một cách nhanh chóng, hiệu quả. Sắp tới, Sở LĐTBXH sẽ có văn bản đề nghị Ngân hàng CSXH tỉnh ưu tiên cho các cơ sở sản xuất, kinh doanh có dự án lớn, khả thi, có khả năng giải quyết việc làm cho nhiều lao động.

Bà Lê Thị Trang Đài, Giám đốc Sở LĐTBXH


Nên xác định lại đối tượng ưu tiên

Thời gian qua, nguồn vốn của địa phương dành cho chương trình hỗ trợ tạo việc làm mới chỉ đáp ứng được 35-40% nhu cầu của người vay. Theo tôi, nên hạn chế cho vay ở đối tượng là hộ dân, chuyển đối tượng này qua các chương trình vay vốn giảm nghèo, vay vốn từ các hội nông dân, phụ nữ… Dành nguồn vốn này khuyến khích các cơ sở sản xuất, kinh doanh có khả năng phát triển kinh tế vay vốn từ Quỹ việc làm.

Ông Phạm Quang Việt,
Trưởng phòng Chính sách-Việc làm, Sở LĐTBXH

Bài, ảnh: BÙI HƯƠNG

;
.